BERFE, SÜREYYA

(1943 İstanbul - ) Türk şairi. Çanakkale Lisesinden sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümünü bitirdi. İlk şiiri Düzlem dergisinde çıktı. Zeren, Yelken, Türk Dili ve Soyut dergilerinde yayımladığı şiirlerine soyutlama eğilimi egemen oldu. Sonraları halk şiiri geleneğine uygun şiirler yazdı. 1966 yılında Türkiye Millî Talebe Federasyonu Kültür Yarışmasında Kasaba adlı şiiriyle birincilik kazandı.

Başlıca yapıtları şunlardır:
Gün Ola (1969), Savrulan (1971), Çocukça (1981), Ufkun Dışın (1985).

BERAT GECESİ

Hz. Muhammed’e peygamberliğin Cebrail aracılığıyla bildirildiği, Şaban ayının 15. gecesine rastlayan kandil gecesi. Hz. Muhammed’den aktarılan sözlere göre, Berat gecesini önemli kılan beş özellik vardır. Buna göre, Allah’ın rahmeti en çok bu gecede iner. Hz. Muhammed’e şefaat yetkisi bu gece verilmiştir. Bu gece yapılan ibadetin değeri çok büyüktür. Yıl boyunca olacak tüm olaylar bu gece belirlenir. Allah bu gecede tövbe eden bütün inananları bağışlar.

BERAT

Bir buluştan, bir haktan yararlanmak için devletçe verilen belge, patent. Osmanlı Devleti’nde, bir kişiye verilen görev, san, ayrıcalık amacıyla verilen belgeler berat olarak adlandırılırdı. Devlet içinde bir görevi padişah adına yapan kişiler, padişahın mührünü taşıyan beratla işlerini görürlerdi. Ayrıca bir göreve tayin olanlar da padişahtan aldıkları beratla görevlerine başlarlardı.

BENN, GOTTFRIED

(1886 Mansfeld, Almanya - 1956 Berlin, Almanya) Alman şairi ve yazarı. Babasının isteği üzerine din bilimi ve filoloji öğrenimi yaptı. Öğrenimini Berlin’de tıp alanında tamamladı. Askerî doktorluktan ayrılıp, Berlin’in çeşitli hastahanelerinde, psikiyatr olmak amacıyla çalıştı. Berlin’de bir muayenehane açarak deri hastalıkları ve zührevî hastalıklar alanlarında doktorluk yaptı.

Benimsediği Nasyonal Sosyalist ideolojiyi, bu parti iktidara geldikten sonra terk etti. 1938 yılında yazı yayımlaması yasaklandı. 1949′da yeni yapıtlarının yanı sıra, yazıp da yayımlayamadığı yapıtlarını da yayımladı. 1951 yılında Büchner Ödülü’nü aldı.

Sanat yaşamında, bir doktorun nesnelliği ve bir cerrahın tekniğiyle, toplumun tüm iğrençliklerini en ufak bir süslemeye gitmeksizin ortaya serdi. Yapıtları, korkunç ve itici konularıyla bir şok etkisi yarattı. Yapıtlarında argonun yanı sıra, tıp alanına özgü özel terimleri de kullandı. Oyunlar ve denemeler de kaleme aldı.

Başlıca yapıtları şunlardır:
Şiirleri; Morgue (1912), Oğullar (1913); tiyatro oyunu; İthaka (1919); denemeleri; Modern Ego (1919), Nihilizmden Sonra (1932), Şiirin Sorunları (1951).

BENLİK

Bir kimsenin öz varlığı, kişiliği, şahsiyet. Ego olarak da adlandırılır. Kişinin, anımsamak, değerlendirmek, tasarlamak, çevresiyle ilişki kurmak gibi yetileri benlikte oluşur. Sigmund Freud, benliği üç kısımda incelemiştir. Bunlar; benlik, ilkel benlik ve üst benliktir. Freud’a göre kişinin içsel ve dışsal ilişkileri bu üç benlik arasındaki ilişkiler sonucunda belirlenir. Benlik, ilkel benlik ve üst benlik arasındaki çatışmaları gidererek, kişinin tutarlı ve sürekli bir davranış göstermesini sağlar. Böylece kişiliğin temel işlevleri yerine getirilmiş olur.

Benlik, bellekte tutulan, geçmişte yaşanan ve öğrenilen bilgilerle düşlenen gelecek ve bugün arasında tutarlı bir ilişki kurar. Değişen yaşam koşullarına göre, davranışları ve tepkileri düzenler. Bununla birlikte benlik durağan değildir. Koşullara göre sürekli değişim gösterir.

BENİN

Resmî adı Benin Cumhuriyeti’dir. Başkenti Porto-Novo olan ülkenin, nüfusu 6 516 630 kişi (2000) ve yüz ölçümü de 112 620 km2dir. Cumhuriyetle yönetilen ülkenin para birimi CFA frangıdır. Ülkenin %70′i geleneksel dinlere inanmakta, %15′i Hristiyan ve %15′i de Müslümandır. Resmî dili Fransızcadır. Benin, Batı Afrika’da, Gine Körfezi üzerinde yer alır.

En yakın komşuları, batıda Togo, kuzeyde Burkina ve Nijer, doğuda Nijerya’dır. Ülkenin kişi başına düşen ulusal geliri 1300 $’dır (1999). Zorunlu eğitim süresi 6 yıl olup ortalama insan ömrü 48 yıldır.

Benin’in en büyük kenti Cotonou’dir. Başlıca ırmakları Nijer, Sota, Mékrou, Alibori, Oueme ve Kouffo ırmaklarıdır. En büyük gölü Nokou Gölü’dür. Genellikle düzlüklerle kaplıdır. Kıyı bölgesi alçak ovalardan oluşur. Kuzeybatı bölgesi daha dağlıktır. Ekvatoral iklim egemendir. Güneyde iklim nemli ve yağışlar fazladır. Kuzeyde yağış mevsimi eylülden mayısa kadar sürer, öteki aylar kurak geçer. Güneyde palmiyeler, Hindistan cevizi, maun ve abanoz ağaçları, kuzeyde yerini savanlara bırakır, kuraktır. Doğal kaynağı petroldür.

Palmiye ürünleri, yer fıstığı, pamuk, kahve, tütün tarım ürünleridir. Ülkenin endüstrisi tekstil, sigara, inşaat malzemeleri, petrol üretimine dayanır. Ülkenin başlıca kentleri Porto-Novo, Cotonou, Paraku, Natitingu ve Quidah’dur.

BENİCE, ETHEM İZZET

(1903 İstanbul - 1967 İstanbul) Türk gazetecisi ve roman yazarı. Galatasaray Lisesini ve Yüksek Deniz Ticaret Okulunu bitirdikten sonra gazetecilik yaptı. 1942-1950 yılları arasında Kars ve Siirt milletvekili olarak meclise girdi.

Vatan, Milliyet ve Son Saat gazetelerinde yazı işleri müdürü olarak görev yaptı. Açık Söz, İkdam, Son Telgraf ve Gece Postası gazetelerinde başyazarlık yaptı. Romanları geniş halk kitleleri tarafından çok beğenildi.

Başlıca yapıtları şunlardır:
Yakılacak Kitap (1927), Aşk Güneşi (1930), Sen de Seveceksin (1942), Foya (1944), Pota (1956), Adsız Şehit (1964).